PHÁT TRIỂN CHUỖI GIÁ TRỊ VÀ BẢO HIỂM ĐẦU RA CHO TỎI PHAN RANG PHỤC TRÁNG: BƯỚC ĐỘT PHÁ BỀN VỮNG CHO NÔNG SẢN KHÁNH HÒA

BỐI CẢNH VÀ THÀNH TỰU ĐỘT PHÁ TỪ NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

Tỏi Phan Rang từ lâu đã khẳng định được vị thế thương hiệu nhờ hương vị đặc trưng, hàm lượng hoạt chất sinh học cao và giá trị kinh tế vượt trội. Tuy nhiên, những thách thức về suy thoái giống, kỹ thuật canh tác truyền thống và sự biến động thất thường của thị trường đã tạo ra không ít rủi ro cho người trồng tỏi. Nhằm bảo tồn nguồn gen quý và nâng tầm thương hiệu nông sản địa phương, dự án “Ứng dụng nhân rộng và phát triển sản xuất tỏi giống Phan Rang phục tráng tại xã Vĩnh Hải, tỉnh Khánh Hòa” đã được triển khai bài bản do PGS.TS. Phan Phước Hiền làm chủ nhiệm, Viện Khoa học Công nghệ Ứng dụng (Trường Đại học Văn Lang) chủ trì thực hiện.

Báo cáo tại hội thảo cho thấy, sau quá trình thực nghiệm Vụ 1 nghiêm túc, mô hình canh tác tỏi giống phục tráng đã ghi nhận những kết quả đột phá ngoài mong đợi: năng suất thực thu trung bình đạt ấn tượng 9,92 tấn/ha. Chất lượng củ tỏi đạt tiêu chuẩn cao cấp với đặc điểm củ chắc, vỏ khô hoàn toàn, tép đồng đều, đáp ứng trọn vẹn các tiêu chí an toàn sinh học và có tỷ lệ bảo quản tối ưu cho việc nhân rộng diện tích.

THÀNH PHẦN THAM DỰ ĐA DẠNG – THỂ HIỆN LIÊN KẾT '4 NHÀ'

Hội thảo quy tụ hơn 50 đại biểu đại diện cho đầy đủ các thành phần trong chuỗi liên kết nông nghiệp bền vững, từ cơ quan quản lý nhà nước, đơn vị nghiên cứu đào tạo, các tổ chức truyền thông – doanh nghiệp bao tiêu cho đến đại diện chính quyền và bà con nông dân sản xuất trực tiếp:

LỄ KÝ KẾT MOU BAO TIÊU DÀI HẠN VÀ CƠ CHẾ 'GIÁ SÀN BẢO HIỂM'

Điểm sáng trung tâm và mang tính bước ngoặt tại hội thảo chính là Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) về việc bao tiêu sản phẩm tỏi Phan Rang phục tráng giữa Công ty TNHH MTV Quốc tế Kim Hải (đơn vị bao tiêu tiêu thụ) và Hợp tác xã Dịch vụ Nông nghiệp Tổng hợp Thái An (đơn vị trực tiếp tổ chức sản xuất).

• Quy hoạch vùng trồng quy mô lớn: Thống nhất quy hoạch và mở rộng diện tích canh tác liên kết từ 50 đến 100 ha hoặc lớn hơn trên địa bàn xã Vĩnh Hải và các khu vực phụ cận.
• Cơ chế 'Giá sàn bảo hiểm' đầu ra: Công ty Kim Hải cam kết thu mua toàn bộ sản lượng tỏi đạt chuẩn với mức giá sàn bảo hiểm cố định thỏa thuận ngay từ đầu vụ, giúp người nông dân an tâm sản xuất, loại bỏ hoàn toàn nỗi lo biến động giá.
• Chuẩn hóa quản lý kỹ thuật: HTX Thái An làm đầu mối quản lý nguồn giống phục tráng và đôn đốc xã viên tuân thủ nghiêm ngặt quy trình canh tác an toàn sinh học do Đại học Văn Lang chuyển giao.
• Định hướng thị trường: Sản phẩm thu mua được phân phối sâu vào các chuỗi bán lẻ nội địa cao cấp và định hướng xuất khẩu.

PHÁT BIỂU CỦA CÁC ĐẠI BIỂU VÀ BÊN LIÊN QUAN

PGS.TS. Phan Phước Hiền – Chủ nhiệm dự án, Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ Ứng dụng (ĐH Văn Lang):

“Dự án không dừng lại ở việc khôi phục nguồn gen giống tỏi quý Phan Rang trong phòng thí nghiệm hay mô hình nhỏ, mà cốt lõi là đưa tri thức khoa học bước thẳng ra đồng ruộng. Việc kết hợp quy trình sinh học tiên tiến với mô hình liên kết tiêu thụ thực tế giúp gia tăng giá trị tỏi thương phẩm, tạo nền tảng vững chắc để xây dựng thương hiệu tỏi an toàn sinh học đạt chuẩn quốc tế.”

Ông Huỳnh Lê Vĩnh Phát – Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH MTV Quốc tế Kim Hải, Tổng Giám đốc TVO:

“Cam kết của Kim Hải thông qua cơ chế 'Giá sàn bảo hiểm' là lời giải bài toán đầu ra lâu dài cho nông dân. Chúng tôi tin tưởng rằng khi người dân yên tâm sản xuất mà không phải lo 'được mùa mất giá', chất lượng tỏi sẽ ngày càng nâng cao. Bên cạnh đó, với vai trò truyền thông và xúc tiến thương mại, chúng tôi sẽ đẩy mạnh quảng bá thương hiệu tỏi Phan Rang phục tráng rộng rãi trên thị trường trong và ngoài nước.”

Ông Nguyễn Khắc Phòng – Giám đốc Hợp tác xã Thái An (xã Vĩnh Hải):

“Bà con nông dân HTX Thái An rất phấn khởi trước kết quả năng suất vượt trội của giống tỏi phục tráng. Lễ ký kết bao tiêu hôm nay chính là 'tấm bảo hiểm' tinh thần và kinh tế lớn nhất giúp bà con tự tin mở rộng diện tích, tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật sạch mà các nhà khoa học đã chuyển giao.”

Ông Lê Thành Tiến – Trưởng phòng Kinh tế, Đại diện Lãnh đạo UBND xã Vĩnh Hải:

“Địa phương đánh giá rất cao sự đồng hành của Trường Đại học Văn Lang và các doanh nghiệp. Sự chủ động gắn kết giữa Nhà khoa học và Doanh nghiệp ngay tại vùng nguyên liệu Vĩnh Hải không chỉ nâng cao thu nhập cho người dân mà còn đóng góp thiết thực vào chương trình phát triển kinh tế nông thôn bền vững của địa phương.”

Ông Huỳnh Văn Hiếu – Chuyên viên, Đại diện Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Khánh Hòa:

“Sở KH&CN đánh giá cao tính thực tiễn và hiệu quả ứng dụng của dự án do PGS.TS. Phan Phước Hiền chủ nhiệm. Mô hình liên kết chuỗi giá trị có sự tham gia của doanh nghiệp bao tiêu ngay từ đầu là hướng đi kiểu mẫu cần được tiếp tục nhân rộng trong hoạt động nghiên cứu chuyển giao công nghệ trên địa bàn tỉnh.”

MỤC ĐÍCH VÀ Ý NGHĨA THỰC TIỄN

Lễ ký kết hợp tác chiến lược

Hội thảo khoa học và Lễ ký kết hợp tác chiến lược không chỉ là sự kiện tổng kết một giai đoạn nghiên cứu mà còn mang ý nghĩa xã hội và kinh tế sâu sắc:

• Bảo tồn giá trị bản địa: Giúp bảo tồn và phát triển bền vững nguồn gen tỏi giống Phan Rang thuần chủng, giữ vững đặc tính thơm ngon, cay nồng đặc trưng.
• An toàn kinh tế cho người nông dân: Xóa bỏ điệp khúc 'được mùa mất giá', bảo vệ quyền lợi kinh tế và mang lại nguồn thu nhập ổn định lâu dài cho người dân trồng tỏi.
• Kiểu mẫu liên kết '4 Nhà': Khẳng định tính hiệu quả của sự phối hợp chặt chẽ giữa Nhà khoa học – Nhà nông – Doanh nghiệp – Chính quyền trong thời đại nông nghiệp số và ứng dụng công nghệ cao.

Nguồn tài liệu: Hội thảo Khoa học & Lễ ký kết MOU – Trường Đại học Văn Lang,

Viện KHCNUD, Công ty TNHH MTV Quốc tế Kim Hải & HTX Thái An.